heimwee.info

… powered by Holland at Home

Het Koninklijk Huis en Koningsdag

Elk jaar wordt er op 27 april in heel Nederland feest gevierd, want op die datum is het Koningsdag, de dag waarop koning Willem-Alexander jarig is. De meesten kennen Koningsdag (voorheen Koninginnedag) misschien van de vrijmarkt in Amsterdam, die elk jaar honderdduizenden mensen trekt. De hoofdstad is op Koningsdag een grote rommelmarkt, en ook worden er veel feesten georganiseerd waar beroemde en minder beroemde Nederlandse artiesten live te horen en te zien zijn. De bezoekers van de vrijmarkt zijn ter verhoging van de feestvreugde op die dag geheel in oranje gekleed en komen al vroeg naar de stad om niets van het spektakel te hoeven missen.

koninginnedag

Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima doen het op Koningsdag meestal wat rustiger aan. Op de voet gevolgd door een live televisieploeg bezoeken ze een paar dorpen of steden, waar ze kennis maken met de lokale tradities en een praatje maken met de bevolking. Vaak mogen leden van de Koninklijke familie ook zelf meedoen met de plaatselijke activiteiten, wat leuke plaatjes oplevert voor in de krant. Ook in veel andere dorpen en steden wordt Koningsdag uitbundig gevierd, met rommelmarkten, popconcerten, wedstrijden en spelletjes. Af en toe gaan er wel eens stemmen op dat het Nederlandse Koningshuis niet meer van deze tijd is en zou moeten worden afgeschaft, maar de Koningsdagviering bewijst elk jaar weer dat de meeste Nederlanders dol zijn op de Koninklijke familie!

De rol van de koning als staatshoofd

Nederland is vanwege het Koningshuis een constitutionele monarchie. Toch is het staatsrechtelijk gezien een parlementaire democratie, omdat Nederland wordt bestuurd door een democratisch gekozen regering. Officieel is koning Willem-Alexander wel het staatshoofd, en vormt samen met de ministerraad de Nederlandse regering. De koning is daarbij onschendbaar, wat betekent dat de ministers verantwoording verschuldigd zijn aan het parlement over het beleid van de regering, en niet de koning. Ondanks al die regels is de rol van de koning redelijk beperkt, en heeft hij vooral een ceremoniële rol. De meeste Nederlanders kennen koning Willem-Alexander daarom vooral van het ‘lintjes knippen’, een traditie die plaatsvindt als er nieuwe grote gebouwen worden geopend of schepen worden ingezegend. Daarnaast vertegenwoordigt hij Nederland als hij op officieel staatsbezoek gaat naar het buitenland. Maar de belangrijkste rol die de koning heeft is misschien wel dat hij de Nederlandse samenleving verbindt en mensen tot elkaar brengt. Ook weet de koning bij vrolijke en verdrietige gebeurtenissen uitdrukking te geven aan gevoelens die bij alle Nederlanders leven.

Het Koninklijk Huis

De Koninklijke familie bestaat uit koning Willem-Alexander, Koningin Máxima, hun kinderen,  Prins Friso, Prinses Mabel, Prins Maurits, Prinses Marilène, Prins Bernhard, Prinses Annette, Prins Pieter-Christiaan, Prinses Anita, Prins Floris, Prinses Aimée,  Prinses Irene en Prinses Christina en hun (aangetrouwde) kinderen en kleinkinderen. Echter, slechts een klein deel van de Koninklijke familie kan worden gerekend tot het Koninklijk Huis. Het verschil tussen de twee is dat alleen de leden van het Koninklijk Huis ministeriële verantwoordelijkheid hebben, wat inhoudt dat de ministers verantwoording moeten afleggen over hun uitspraken en gedrag. Het Koninklijk Huis telt op dit moment 11 leden, en daaronder vallen onder andere koning Willem-Alexander, Koningin Máxima, hun kinderen en prinses Beatrix,.

Een nieuwe koning of koningin wordt in Nederland niet gekroond maar ingehuldigd. De Grondwet schrijft voor dat deze inhuldiging in Amsterdam plaatsvindt, en tijdens deze ceremonie belooft de koning of koningin trouw aan het Statuut voor het Koninkrijk en de Grondwet.

Prinsjesdag

Elk jaar, op de derde dinsdag in september, is het traditiegetrouw Prinsjesdag. Dit is de dag waarop de koning de troonrede uitspreekt, een toespraak waarin de regeringsplannen voor het aankomende jaar worden aangekondigd. Zodra de koning klaar is met het voorlezen van de troonrede roept de voorzitter altijd: “Leve de Koning”, waarop alle aanwezigen volgens traditie antwoorden door drie keer “hoera” te roepen.

Het leukste aan Prinsjesdag is dat er die dag altijd veel pracht en praal wordt getoond. De koning rijdt dan, vergezeld door een of twee andere leden van het Koninklijk Huis, in zijn blinkende Gouden Koets vanaf  Paleis Noordeinde naar de Ridderzaal in Den Haag. Deze rit gaat nooit ongezien voorbij, want langs de route staat het altijd vol met mensen die van heinde en verre zijn gekomen om de koning te zien. Bij aankomst op het Binnenhof wordt de koning verwelkomd door een blaaskapel, die het volkslied van Nederland inzet: het Wilhelmus.

Het ontstaan van het Koninklijk Huis

De leden van de Koninklijke familie zijn nakomelingen van het Huis Oranje-Nassau, dat sinds de vijftiende eeuw een stempel heeft gedrukt op de Nederlandse geschiedenis. De stadhouders, die later koningen en koninginnen van Oranje-Nassau werden, speelden een belangrijke rol in het bestuur van Nederland. Vooral Willem van Oranje was belangrijk voor de Nederlandse geschiedenis, omdat hij de opstand tegen de Spanjaarden leidde. Door deze strijd werd Nederland onafhankelijk en werd in 1581 de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden gesticht. De stadhouders van het Huis Oranje-Nassau regeerden tot en met de achttiende eeuw en hadden met name een militaire rol. Even werd Nederland door Napoleon bezet, maar toen die was verdreven werd Nederland een monarchie, met koning Willem I op de troon. België en Luxemburg behoorden in het begin ook tot het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden; zij kwamen echter al snel in opstand en werden in 1839 zelfstandig.

In 1890 stierf koning Willem III, maar zijn enige dochter Wilhelmina was toen nog te jong om zijn taak over te nemen. Daarom nam haar moeder Emma tot 1898 de zaken waar, als regentes. Toen Wilhelmina eenmaal op de troon zat kreeg ze moeilijke tijden, want ze maakte de Eerste en Tweede Wereldoorlog mee en zag hoe Indonesië onafhankelijk werd. Toen de rust in 1948 was wedergekeerd droeg zij haar taken over aan haar oudste dochter Juliana, die tot 1980 op de troon bleef. Daarna nam Juliana’s dochter Beatrix het stokje van haar over en was ruim 30 jaar staatshoofd. Sinds 30 april 2013 heeft Nederland na drie generaties koninginnen gehad te hebben eindelijk weer eens een koning: Willem-Alexander.

Het Koninklijk Huis van vandaag en morgen

Vooral in de jaren tachtig en negentig kreeg het Koninklijk Huis veel kritiek te verwerken. Men vond bijvoorbeeld dat de koningin niet met de tijd mee ging en afstandelijk was. De publieke opinie is de laatste jaren weer positief bijgesteld, vooral sinds Koning Willem-Alexander in het huwelijksbootje is gestapt met de Argentijnse Koningin Máxima. Zij is al jaren het meest populaire lid van het Koninklijk Huis, omdat ze open en spontaan is en graag een praatje maakt met de mensen. Koning Willem Alexander en Koningin Máxima trouwden in 2002 en hebben inmiddels drie dochters: Catharina-Amalia, Alexia en Ariane. De Prinses van Oranje, beter bekend als Prinses Catharina-Amalia, zal Koning Willem-Alexander opvolgen, maar dit zal naar alle waarschijnlijkheid nog een paar decennia duren.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: