heimwee.info

… powered by Holland at Home

De provincies van Nederland

Nederland telt twaalf provincies, die ieder hun eigen geschiedenis en karakter hebben. Dat elke provincie haar eigen tradities heeft kun je bijvoorbeeld zien aan de streekgerechten en streekproducten die per provincie verschillen, zoals Gelderse rookworst, Zeeuwse babbelaars, Groninger gemberkoek, Limburgse appelstroop en Zaanse mayonaise. Hoe verschillend de provincies ook zijn, ze hebben allemaal nauwe banden met elkaar en vormen samen een hechte eenheid.

Het ontstaan van de provincies

De basis voor de Nederlandse provincies werd gelegd in 1648, toen de Republiek der Zeven Verenigde Provinciën werd gesticht. Daarnaast behoorden de Generaliteitslanden Staats-Limburg, Staats-Brabant en Staats-Vlaanderen (het tegenwoordige Zeeuws-Vlaanderen) tot de Republiek. Dit waren formeel geen provincies maar ze waren wel een onderdeel van de Republiek en werden rechtstreeks bestuurd door de Staten-Generaal. Nog relatief vrij jong zijn de provincies Noord-Holland en Zuid-Holland, want zij vormden tot hun splitsing in 1840 de provincie Holland. Toch zijn het niet de jongste provincies – dat is Flevoland, en deze ingepolderde provincie bestaat pas sinds 1 januari 1986.

Hoe de provincies worden bestuurd

De provincies zijn niet alleen maar een geografische verdeling maar hebben elk ook een eigen bestuur. Dit provinciale bestuur houdt zich bezig met regionale aangelegenheden die te groot zijn voor gemeenten maar te klein voor het rijk. Voor deze taak werkt het provinciebestuur nauw samen met allerlei belanghebbenden, en dat zijn behalve het rijk en de gemeenten ook onder andere de waterschappen, het bedrijfsleven en organisaties. Het provinciebestuur heeft door deze centrale rol heel veel verschillende verantwoordelijkheden, waaronder milieu, recreatie, ruimtelijk ordening, cultuur en welzijn. De leden van de Provinciale Staten vertegenwoordigen allemaal een politieke partij en vormen het algemeen bestuur van de provincie. Zij worden eens per vier jaar tijdens de Provinciale Statenverkiezingen door het volk gekozen en zij kiezen op hun beurt weer het dagelijks bestuur van de provincie, dat ook wel het College van Gedeputeerde Staten wordt genoemd. De Commissaris van de Koning zit ook in het provinciale bestuur en vertegenwoordigt op deze wijze het rijk in de provincie. Tevens speelt de Commissaris van de Koning een rol bij het benoemen van burgemeesters; hij adviseert na overlegd te hebben met de betreffende gemeente de Minister van Binnenlandse Zaken. In tegenstelling tot de andere leden van het provinciale bestuur wordt de Commissaris van de Koning gekozen door de ministers en de Koning.

De Randstad en het westen

Vaak hebben Nederlanders het over “het westen” of de Randstad, en daarmee bedoelen ze meestal de provincies Utrecht, Zuid-Holland en Noord-Holland. In deze drie provincies ligt het economisch hart van Nederland, want veel grote bedrijven en multinationals hebben hun hoofdkantoor in een van deze provincies gevestigd. In de provincie Noord-Holland bevindt zich Amsterdam, de grootste stad en tevens hoofdstad van Nederland. Amsterdam is echte niet de hoofdstad van Noord-Holland, dat is de stad Haarlem die niet ver van Amsterdam ligt. Sommige Nederlanders menen dat in Haarlem het “ABN” ofwel “Algemeen Beschaafd Nederlands” wordt gesproken, dat wil zeggen zonder accent of dialect. Net zoals Amsterdam heeft ook Haarlem een prachtige oude binnenstad waar prestigieuze grachtenpanden herinneren aan de glorietijd van de Zeventiende eeuw. Ook de stadskern van Utrecht heeft heel veel mooie grachtjes, waar je ’s zomers gezellig op een terrasje kunt zitten om van het historische uitzicht te genieten.

Niet ver van Utrecht, Haarlem en Amsterdam ligt de luchthaven Schiphol, een van de grootste vliegvelden van Europa waar jaarlijks miljoenen passagiers in- en overstappen. Ook bevindt zich in de Randstad de grootste zeehaven van Europa, en wel in Rotterdam, in de provincie Zuid-Holland. Rondom deze grote steden liggen allemaal weilanden met slootjes, windmolens en dijken, die samen het karakteristieke Nederlandse landschap vormen. Op een mooie lentedag kun je hier prachtig kleurende bollenvelden zien. De provincie Flevoland bestaat nog niet zo lang, wat te zien is aan de veel modernere architectuur die daar meteen opvalt. In de steden Almere en Lelystad wonen veel forenzen die dagelijks met de auto of trein naar Amsterdam of Utrecht gaan.

Het zuiden

Helemaal in het zuiden van Nederland bevinden zich de provincies Limburg, Noord-Brabant en Zeeland. Vooral deze laatste provincie verwierf internatonale bekendheid, al was het niet op een prettige manier. Daar vond in 1953 namelijk de watersnoodramp plaats, waarbij als gevolg van een grote dijkdoorbraak meer dan 1800 mensen stierven. Direct na de ramp werd gestart met het prestigieuze project de Deltawerken, waarbij enorme stormvloedkeringen in zee werden geplaatst om te voorkomen dat er in de toekomst ooit weer een nieuwe ramp zou plaatsvinden.

In de zuidelijke provincies is de agrarische sector sterk vertegenwoordigd. Tot in de jaren zestig waren er in de provincie Limburg ook veel mijnen, maar die werden gesloten omdat ze economisch niet meer rendabel waren. In plaats daarvan werden er overheidsbedrijven in deze regio gevestigd, zoals het chemiebedrijf DSM en het pensioenfonds voor ambtenaren ABP. Noord-Brabant is vooral bekend vanwege de grootschalige pluimvee- en varkenshouderij. Ook was tot een paar jaar geleden in de Brabantse stad Eindhoven het hoofdkantoor van elektronicamultinational Philips gevestigd.

De provincies in het oosten

De oostelijke provincies van Nederland worden gevormd door Drenthe, Overijssel en Gelderland. In Gelderland wordt in de streek de Betuwe veel fruit geteeld, en ook het grootste natuurgebied van Nederland, het Nationale Park de Hoge Veluwe, is in deze provincie te vinden. Tijdens de Hanzetijd was de provincie Overijssel erg welvarend, wat tot op de dag van vandaag te zien is aan de prachtige historische binnensteden van Zwolle, Kampen en Deventer. In de provincie Drenthe bevinden zich talloze uitgestrekte bosgebieden. Vroeger waren dit echter heidevelden, waarop veel schapenteelt plaatsvond. De veengebieden in Drenthe werden tot midden vorige eeuw gebruikt voor de winning van turf, dat diende als brandstof.

Het noorden

Friesland en Groningen vormen samen de noordelijke provincies van Nederland. De provincie Friesland is internationaal bekend vanwege het sportieve evenement de Elfstedentocht, een schaatstocht op natuurijs die slechts eens in de zoveel jaren plaatsvindt. Ook in de zomer trekken de Friese meren echter veel recreanten, zoals zeilers en wandelaars. Natuurliefhebbers bezoeken behalve de meren ook graag de Friese Waddeneilanden, waar veel zeldzame vogels kunnen worden gespot en ook zeehonden te zien zijn. Ten oosten van Friesland, aan de Duitse grens, ligt de voornamelijk agrarische provincie Groningen. Het verschil tussen rijk en arm was hier vroeger erg groot, getuige de prachtige statige boerderijen van de herenboeren en de kleine arbeidershuisjes die in deze provincie talrijk zijn.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: